Reisroute langs de hoogtepunten van het Marokkaanse binnenland
Ondanks dat we deze reisroute beginnen met de bekendste stad van Marokko, Marrakech, adviseren we je om een bezoek aan de stad te bewaren tot het einde van je rondreis. De reden is simpel, Marrakech is nogal hectisch en allang geen goede afspiegeling van Marokko meer. Is het je eerste keer Marokko dan kan het een redelijke culture shock zijn. Het leven in Marokko is anders, en op de meeste plaatsen is dat juist de reden om naar Marokko te gaan, maar in Marrakech is de kans op een negatieve ervaring gewoon vele malen groter. Het kost even tijd om te wennen aan de hectiek, daarom adviseren we je om Marrakech tot het laatste te bewaren. Dan heb je wat ervaring opgedaan en gaat het niet van negatieve invloed zijn op je vakantie. Want dat zou zonde zijn.
De aankomsttijd van je vlucht bepaald wat je de eerste dag nog kan doen. Arriveer je vroeg dan kun je bijvoorbeeld al richting de Hoge Atlas rijden en daar met uitzicht op de bergen overnachten. Land je later op de dag dan is het slim om net buiten Marrakech te overnachten zodat je op dag twee direct meters kunt maken. Omdat dit voor iedereen anders is, gaan we ervan uit dat je op de derde dag Aït-Benhaddou kunt bezoeken.
Aït-Benhaddou en Ouarzazate het Hollywood van Marokko
Het eerste deel van deze rondreis gaat dwars door de Hoge Atlas, over de hoogste bergpas (2.260 meter) van Marokko. Dit is één van de mooiste wegen van Marokko en kan op sommige stukken een beetje spannend zijn. De weg is het hele jaar goed begaanbaar. De N9 is namelijk de hoofdweg die Marrakech verbindt met Ouarzazate en wordt in de winter goed sneeuwvrij gehouden.
Nog voor Ouarzazate kom je langs het eigenlijke hoogtepunt van dit gebied; Aït-Benhaddou. Gebruik de derde dag van je reis om deze Ksar te ontdekken. Dit is na koningsstad Marrakech de eerste iconische plek op de route. Gelukkig is het overzichtelijk, je hebt geen gids nodig om het te verkennen (het kan wel natuurlijk). Met een halve dag heb je het wel gezien. Als het past, is een zonsondergang over Aït-Benhaddou een hele dikke aanrader.
De vierde dag is er een voor de filmliefhebbers onder ons. Ouarzazate huisvest een van de grootste filmstudio’s ter wereld, je kunt hier door oude filmsets lopen van o.a. Gladiator, The Mummy en Game of Thrones. Minder van de films? Gebruik deze dag dan om de omgeving te verkennen of rijd vast verder om tijd te winnen. Dat is ook slim als je de filmstudio’s wel in gaat. Skoura is een mooi gebied om te overnachten.
De kloven, Ksars en Kasba’s van Marokko
Na Ouarzazate gaat de route door naar het volgende iconische hoogtepunt. Neem je tijd want er is veel moois te zien op een relatief korte afstand van elkaar. Op de route naar de woestijn kom je bijvoorbeeld langs een unieke inkijk in de Berbercultuur. Rondom steden als Skoura vind je uitgestrekte palmbossen waar honderden Kasba’s verscholen liggen. Sommige zijn nog in gebruik, andere zijn opengesteld voor toeristen terwijl verlaten Kasba’s weer rustig opgaan in de natuur.
Wat is wat: Een Kasba is een verstevigd huis, opgebouwd uit leem en stro. Een Ksar is een verzameling van meerdere Kasba’s. Een extra verdedigingsmuur zeg maar. Zodra er gevaar dreigde van bijvoorbeeld andere stammen zochten hele families hier bescherming. Er was vaak een proviand voorraad voor meerdere maanden aanwezig.
Je kunt dit deel van de route in één dag doen, maar wij houden wat meer tijd aan voor dit stuk. Gebruik de vijfde dag bijvoorbeeld voor Skoura en omgeving. Maar eerlijk is eerlijk: de meeste Kasba’s lijken op elkaar, dus je hoeft ze echt niet allemaal te bezoeken. Toch staan sommige op zulke epische plekken dat je er letterlijk naartoe gezogen wordt. Enkele vind je onderweg naar de Dadèskloof. Net voordat je kunt afslaan richting de Sahara, kom je langs nog zo’n kloof die er niet om liegt: de Todrakloof. Hier is bergbeklimmen een aanrader. Gebruik dag zes om de kloven te verkennen, voordat er weer een flinke rijdag aankomt.
Erg Chebbi, de Saharawoestijn
De Sahara mag natuurlijk niet ontbreken tijdens een rondreis door het binnenland van Marokko. Er is echter wel een kanttekening: de Erg Chebbi bij Merzouga is een toeristische hotspot. En dat komt om dezelfde reden dat wij hem in deze route hebben opgenomen: de Erg Chebbi is de meest toegankelijke plek om een woestijnervaring te krijgen.
Merzouga is bereikbaar over goede wegen en je hoeft er niet te ver voor om te rijden. De stad is ingericht op toerisme, met veel aanbod van woestijnexcursies. Ook aan de voet van de grootste zandduinen zijn veel kampen gebouwd. Dus welke woestijnervaring je ook zoekt, je kunt hem hier beleven. Gebruik je zevende dag om naar Merzouga te rijden. Dag acht kun je gebruiken voor een excursie rondom de Erg Chebbi, of ga zelf op ontdekkingstocht.
Waarom we kiezen voor de Erg Chebbi: Het liefst zouden we de hogere zandduinen van Erg Chigaga bij M’Hamid aanraden, maar die zouden te veel extra kilometers toevoegen aan deze reisroute. Daardoor ontstaat een heel andere route, waarbij je onder andere de kloven zou mislopen.
Doordat de Erg Chebbi zo goed te bereiken is, voelt het niet altijd alsof je alleen midden in de woestijn staat. Soms heb je zelfs het tegenovergestelde gevoel. Gelukkig zijn ook hier die rustigere plekjes wel te vinden. Let wel op dat je tijdens die zoektocht niet vast komt te zitten in het zand of verdwaalt.
De route naar koningsstad Fez
Afhankelijk van wat je precies doet in de woestijn, kan het slim zijn om op dag acht alvast kilometers naar het noorden te maken. We moeten ruim 500 kilometer overbruggen tot Fez. Heb je een dagvullend programma, gebruik dan de negende dag als rijdag. Deze kan best saai zijn, maar nagenoeg de hele weg word je getrakteerd op heerlijke uitzichten over de Hoge Atlas en de Midden-Atlas.
Een leuke tussenstop zijn de mijnen van Ahouli, vooral als je van verlaten plekken en bijzondere stenen houdt. Dit is een uniek stukje Marokko, waar je zelf zo een oude mijnschacht inloopt en een praatje maakt met de (illegale) mijnwerkers. Het mijnwerkersdorp is verlaten, maar er lopen genoeg mensen rond die je met van alles willen helpen. Je koopt hier fossielen, kristallen en stenen die nog dagelijks uit de mijn worden gehaald. Het is iets omrijden, maar wat ons betreft is het de moeite waard. Hier lees je meer over de mijnen van Ahouli.
In de omgeving van Azrou en Ifrane zit je opeens in een totaal ander Marokko. De oude bossen geven een sfeer die je nog niet eerder in Marokko hebt gezien. Misschien komt het door de aanwezigheid van de berberapen, misschien zijn het gewoon de omstandigheden die hier anders zijn. De zomers zijn hier lekker koel, ideaal voor een hike, terwijl er in de winter zelfs geskied kan worden. Zeker in de winter voelt Ifrane aan als een Zwitsers dorp.
Het uiteindelijke doel is koningsstad Fez, waar je op dag tien zeker even de medina in wilt gaan. Bezoek hier de leerlooierijen en bekijk ze vanaf een van de omliggende balkons. Daarvoor betaal je meestal een kleine vergoeding; na goed onderhandelen kom je vaak uit op ongeveer €2,-. Maar er is nog veel meer te zien en te doen in de stad. Hier vind je al onze tips per koningsstad.
Chefchaouen en het Rifgebergte
Op dag elf kun je kiezen tussen twee manieren om vanuit Fez naar Chefchaouen te rijden: de snelle, wat saaiere route, of de lange route dwars door het Rifgebergte. Deze route is 64 kilometer langer. Maar let op: doordat de wegen veel smaller en bochtiger zijn, voegt dit makkelijk drie uur toe aan een rit waarvan Google Maps zegt dat die vier uur duurt.
Toch raden we je aan om de lange route te nemen. Het geeft je een uniek inkijkje in het Rifgebergte. En in Ketama, de wietschuur van Marokko, is het avontuur nooit ver weg. Gebeurt er onderweg weinig spannends? Dan geniet je alsnog urenlang van heerlijke uitzichten.
Let op: toen wij de lange route door het Rifgebergte reden, kwamen we maar weinig overnachtingsmogelijkheden tegen. Houd er rekening mee dat je deze zeven uur durende trip mogelijk in één keer moet maken.
Chefchaouen, de blauwe parel, is een van Marokko’s mooiste stadjes. De compleet blauwe medina is zo rustgevend dat je er terug wilt blijven komen. Maar niet alleen de stad is een bezoek waard. Rondom Chefchaouen vind je onder andere de Cascades d’Akchour, een heerlijke wandeling met als eindpunt een waterval, mits er water stroomt. Heb je een paar dagen in Chefchaouen? Daag jezelf dan uit en klim naar de top van de berg. Of loop in 20 minuten naar het uitkijkpunt voor een spectaculaire zonsondergang.
Meknès en de route naar Marrakech
Het einde van de route komt in zicht, maar op dag twaalf is er nog de mogelijkheid om de derde van de vier koningssteden te bezoeken: Meknès. Deze koningsstad is anders opgezet, waardoor het relatief makkelijk is om de drukte van de medina te ontlopen en op je gemak het koningsstadsdeel te verkennen. In tegenstelling tot Marrakech en Fez vind je hier een op zichzelf staand stadsdeel, met onder andere het Mausoleum van Moulay Ismaïl, de Royal Stables en de golfbaan van de koning. Duik ondergronds de Kara-gevangenis in of kom even bij aan de rand van het Bassin Souani. Doordat alles gecentreerd in het koningsstadsdeel ligt, kun je dit prima in een dagdeel verkennen.
Na Meknès wordt het op dag dertien tijd om richting Marrakech af te zakken. Het liefst trek je een paar dagen uit voor dit laatste deel. De N8 voert namelijk langs een paar mooie natuurgebieden, met in het juiste seizoen flinke watervallen. Te beginnen bij de bron van de Oum er-Rbia-rivier, het heerlijk afgelegen meer Aguelmane Sidi Ali en, als kers op de taart, de Ouzoud-watervallen. Met 110 meter hoogte zijn dit een van de hoogste watervallen van Marokko. Zo kom je na het nodige natuurgeweld op dag veertien of vijftien weer aan in wereldstad Marrakech. Met ongeveer twee dagen kun je de stad ontdekken. Ga uit van drie dagen als je de omgeving ook nog wat beter wilt verkennen.
Wat te zien en doen in Marrakech: Of je Marrakech nu als eerste of als laatste doet, de stad heeft een paar schitterende historische plekken die je niet mag missen. Hier vertellen we meer over wat je gezien moet hebben in Marrakech en omgeving.
4 reacties
Joosje Kerkhoff
Hallo, wij gaan binnenkort zes weken met een 4/4 VW camper van met stevige banden door Marokko. Wij rijden graag over lastige weggetjes.
Welke kaart(en) geven wat dat betreft de meeste détails?
Verder wil ik danken voor alle informatie op deze site: heel inspirerend.
Groeten,
Joosje en Harry Misbeek
Lars
Thanks, leuk om te horen! Oe goeie vraag, wij moeten met onze Brutus nog die kant op om de pistes te gaan verkennen! Gebruikte met de oude camper vooral de Garmin & Google Maps. Maps stuurt je namelijk ook gewoon over pistes etc. die ziet dat als normale wegen. Hebben een paar keer moeten omdraaien omdat het met de alkoof niet te doen was.
We horen veel goede verhalen over de off-road routes van Pistenkuh, maar daarvoor moet je misschien wel een beetje Duits kunnen ;).
Frederic Oltz
Beste,
Jullie website is super tof.
Wij willen graag een avontuurlijke 4×4 reis maken door
Marokko, maar ik vindt zoveel informatie dat ik helemaal niet meer weet waar we moeten zijn.
Ik zie dus door de bomen het bos niet meer..
Kunnen jullie ons helpen om een leuke route uit te stippelen?
mvg Oltz Frédéric
Lars
Bedankt! We hebben helaas nog geen ervaring in Marokko met onze 4×4, dat staat voor volgende winter op de planning. Dus een avontuurlijke 4×4 route kunnen we nog niet uit eigen ervaring delen. Als je Duits een beetje okee is, of de automatische vertaler, dan heeft pistenkuh.de schijnbaar hele mooie offroad routes door Marokko. Als het jullie eerste keer Marokko is dan kunnen we de camperroute door Marokko aanraden. Hier kom je langs genoeg mogelijke 4×4 uitstapjes en krijg je tegelijkertijd een compleet beeld van het land, zodat je bij volgende keren weet welke delen van Marokko jullie het interessantste vinden.